Tuz ruhu nedir (Hidroklorik Asit)

Kimya bölümünde yer alan bu konu Ömer tarafından paylaşıldı.

  1. Ömer

    Ömer Yönetici

    Tuz ruhu nedir (Hidroklorik Asit) nasıl yapılır

    Hidrojen klorür adıyla da bilinen, hidrojen ve klor elementlerinden oluşan, oda sıcaklığında ve normal basınçta gaz halde bulunan kimyasal bileşik. Halk arasındaki adı tuz ruhudur.

    Kimyasal formülü HCl'dir. Asittir ve yapısı yalındır. Molekül, bir hidrojen atomu ve bir klor atomundan oluşur. Kimyasal simgesinin HCI olması ve "hidrojen klorür" de denmesi bundan kaynaklanır. Hidroklorik asit, çevre sıcaklığında bir litre suda, yaklaşık 450 litre gibi çok yüksek oranda çözünür. Diğer asitler gibi, renkli ayıraçla "asit rengi" denilen bir renk verir; örneğin turnusolü kırmızıya, heliantini pembeye, bromofenolu sarıya boyar ve fenoftaleinle renksiz bir sıvı verir. Sodyum karbonat ve amonyak gibi bazlara, gözle görülür bir etki yapar. Belirli hacimde hidroklorik asit bulunan bir cam tüpe, bir sodyum karbonat çözeltisi azar azar döküldüğünde, tüpe konulacak bir sıcaklıkölçer, sıcaklığın hızla yükseldiğini gösterir; çözelti, su bütünüyle yok oluncaya kadar ısıtılırsa, sodyum klorür (sofra tuzu) katı halde çöker. İçinde amonyak bulunan bir şişenin ağzına hidroklorik asit taşıyan bir şişe yaklaştırılırsa, beyaz renkte ve bol miktarda amonyum klorür dumanları oluşur. Bu tepkimeyle, bir ortamda söz konusu maddelerin bulunup bulunmadığı belirlenir.

    Hidroklorik asit, çinko, demir, magnezyum ya da alüminyum gibi birçok metale etki ederek, hidrojen açığa çıkarır. Bakır, bu asitle sadece havanın oksijeni eşliğinde tepkimeye girer; ama hidrojen açığa çıkmaz. Altın ve platin hidroklorik asitle tepkimeye girmeseler de, hemen hemen bütün metallere etki eden kral suyu (hidroklorik asit - nitrik asit) karışımında çözünürler. Metal oksitler (pas) genellikle hidroklorik asitte çözünmeye uğrarlar. Hidroklorik asidin pas giderici rolü, buna dayanır.

    Karbonatlar, hidroklorik asitle şiddetli bir tepkime gerçekleştirirler ve karbondioksit açığa çıkar. Diğer tuzlar hidroklorik asitle tepkimeye girerler; söz gelimi gümüş nitrat, hidroklorik asitle tepkimeye girdiğinde, beyaz renkte gümüş klorür çökeleği verir; çökelek, ışık aldığında morarır.

    Hidroklorik asit, pas giderici olarak kullanılmasının dışında organik bileşiklere etki ettirilerek klorlu ürünlerin (çözücüler, plastik maddeler) elde edilmesinde de yararlanılır.

    Bu yazı harbiforum.net için farklı internet harici kaynaklardan istifade edilerek yazılmıştır.