Yer Kabuğunun Yapısı

Coğrafya bölümünde yer alan bu konu Ömer tarafından paylaşıldı.

  1. Ömer

    Ömer Yönetici

    YERKABUĞUNUN (LİTOSFER) YAPISI
    Yerküre, çeşitli kayalardan oluşmuş katı bir kabukla çevrilidir. Buna yerkabuğu denir.
    *Yerkabuğunun ortalama kalınlığı karalarda 35-40 km ,denizlerde ise 8-10 km dir.
    *Yerkabuğu yoğunluğu ve kalınlığı farklı iki tabakadan oluşur. Bunlar;
    a)Sial: Üzerinde yaşadığımız katmandır. Silisyum ve alüminyum bileşikleri fazla olduğu için bu isim verilmiştir.
    *Kalınlığı karalarda fazla, denizlerde azdır.
    *Granit , kalker ve kumtaşı gibi hafif olan taşlardan oluşur.
    b)Sima: Bu katman henüz katılaşmamış taşlardan oluşur.
    *Yoğunluğu daha fazla olan bazalt türü taşlardan oluşur.
    *Silisyum ve magnezyum bileşikleri fazla olduğu için bu isim verilmiştir.
    *Kalınlığı karalarda az , deniz diplerinde fazladır.
    YER YUVARLAĞININ İÇ YAPISI
    *Yerin iç yapısıyla ilgili en geçerli bilgiler deprem dalgaları ile elde edilir. Ayrıca volkanizma ile çıkan malzemelerin ve taşların incelenmesiyle de gerekli bilgiler elde edilir.
    1)MANTO: Yer kabuğunun altındadır ve malzemeler koyu eriyik haldedir.
    *Yeryüzünü etkileyen volkanizma ve depremler kaynağını buradan alırlar.
    2)ÇEKİRDEK: Yoğunluğu ve kalınlığı en fazla olan katmandır.
    *Demir ve nikel fazla olduğu için buraya NİFE denilmektedir.
    *Yoğunluğu fazla olduğundan barisfer de denilmektedir.
    *Yoğunluğun fazla olmasından dolayı iç çekirdekte malzemeler katı haldedir.
    JEOLOJİK DEVİRLER
    1)İlk Zaman (antekambriyen)
    *İlk canlı algler oluşmuştur.
    *En eski kıvrımlarla kıta çekirdekleri oluşmuştur.
    2)I. Zaman (paleozoik)
    *Yer kabuğundaki şiddetli kırılma ve kıvrılmalarla kıta çekirdekleri büyümüştür.
    *Sıcak ve bol yağışlı iklim döneminde gür bitki toplulukları oluşmuştur.
    *Taşkömürü yatakları oluşmuştur.
    3)II. Zaman (Mezezoik):
    *Durgunluk dönemidir. Büyük oranda tortulaşma olmuştur.
    4)III. Zaman (Neozoik)
    *Şiddetli yer kabuğu hareketleri olmuştur.
    *Atlas ve Hint Okyanusları oluşmuştur.
    *Petrol, linyit, tuz ve bor yatakları oluşmuştur.
    *Alp-Himalaya kıvrım dağları oluşmuştur.
    5)IV. Zaman (Antropozoik) iki dönemden oluşur.
    a)Buzul çağı :Özellikle Kuzey Yarım Kürede şiddetli soğuma görülür. Bunun etkisiyle Batı Avrupa, İskandinavya ve Kanada gibi karalar buzullar altında kalmıştır.
    b)Buzul çağı sonrası dönem:
    *İstanbul –Çanakkale boğazları oluşmuştur.
    *Egeid karası çökmüştür.
    *İnsan yaratılmıştır.
    Not: Jeolojik devirlerle ilgili bilgiler fosillerin incelenmesiyle elde edilir.