Likenler nedir?

Biyoloji bölümünde yer alan bu konu Ömer tarafından paylaşıldı.

  1. Ömer

    Ömer Yönetici

    Likenler bitkisi
    likenler.jpg Kendi başlarına bağımsız yaşam süren mantarlar ve fotosentetik alglerin simbiyotik birlikteliği ile yaşam süren canlılar. Likenler, doğada kayaların, toprakların, ağaçların gövde ve dallarının üzerinde yaşayan yosunlara benzeyen, köksüz, gövdesiz ve yapraksız bitkilerdir. Mantar, algin fotosentez özelliği sayesinde besin elde ederken, algler de mantarın ayrıştırıcı özelliği sayesinde mineraller elde ederler. Bunun yanı sıra, emin bir yerde barınak da bulmuş olurlar.

    Likenler, kendilerini oluşturan alg ve mantarlardan, şekil ve yaşayış bakımından tamamen farklı bir organizmaya sahiptirler. Bu iki ayrı çeşit bitkiden herhangi birisi olmasa, liken oluşmaz.

    Likenler toprağın meydana gelişinde oldukça önemli bir rol oynarlar. Burada mantarlara özgü ayrıştırıcı özellik son derece önemlidir. Liken, mantarın bu özelliğini kullanarak kayanın üzerini yavaş yavaş ayrıştırır; kayanın, rüzgar ve yağmur ile parçalara ayrılmasına neden olur. Likenlerin bazıları oldukça sert kayaları bile çözebilecek bir güce sahiptir. Bu güç sayesinde parçalara ayrılan kaya, ufalanarak toprağın meydana gelmesini sağlamaktadır. Böylesine ince bir ayrıştırmayı doğada gerçekleştirebilecek başka bir canlı daha yoktur. Son derece sert bir kayayı en küçük parçalarına, hatta minerallerine ayrıştırmayı denemek için kuşkusuz oldukça büyük bir çaba harcamak gerekirken, bu mikroskobik organizmalar bu işlemi bulundukları yerde kazma-kürek ihtiyacı duymadan, özel laboratuvar şartlarına gerek olmadan halletmektedirler.

    İki mikroorganizmanın birleşerek meydana getirdiği bu canlı, besin maddelerine büyük bir ihtiyaç duymaz. Mineralleri genellikle havadan ve yağmur sularından alır. Canlı, havanın toksik etkisine karşı güçlü değildir, bu nedenle sadece hava kirliliğinin olmadığı yerlerde yaşayabilir. Bir likenin yaşaması için sıcaklık çok büyük bir fark oluşturmaz. Likenler, tropik bölgelerde yaşayabildikleri gibi soğuk kutup bölgelerinde de yaşayabilirler. Ağaç gövdeleri, dağ tepeleri, çıplak kayalıklar, deniz kıyıları likenlerin genel olarak yaşadıkları yerlerdir. Zengin bir bitki grubu olan likenler, dünyanın hemen her bölgesinde yayılmış olarak çeşitli farklı alanlarda yetişirler.

    Likenlerin yapısının büyük kısmını oluşturan mantar iplikleri, likenler için su kaynağı oluşturur ve likenleri bulunduğu yere sabitler. Mantar ipliklerinden meydana gelen sıkı kabuk tabakası, likenin üst ve alt kısmını meydana getirir. Bu üst kabuk tabakasının altında algler bulunur.

    Likenin eşeysiz üremesini su yosunları sağlar. Eşeyli üremeyi ise sadece mantar sağlar. Likenler, algler vasıtasıyla özümleme yapar.

    Bu yazı harbiforum.net için yazılmıştır.