Kaptan nedir?

Harbi Sözlük bölümünde yer alan bu konu Ömer tarafından paylaşıldı.

  1. Ömer

    Ömer Yönetici

    Kaptan nedir? Kaptan ne demek
    kaptan.png
    Bir geminin sevk idaresinden sorumlu olan ve belirli bir ehliyete sahip gemideki en yüksek görevli kişi. Osmanlı İmparatorluğu'nda kaptanlar gemicilik mesleğini seven ve gemilerde en alt kademeden başlayarak işi tam öğrenen tayfalardan seçilirdi. Kaptan-ı derya Cezayir'li Hasan Paşa 1773'te belli bir dereceye kadar eğitimli gemi zabiti yetiştirmek için Hendesehane-i Bahri adında bir denizcilik okulu kurdu. Bugünkü Deniz Harp Okulunun temelini oluşturan bu okul 1834'te Heybeliada'ya taşındı. 1887'de okula tüccar kaptanı mektebi eklenerek ticaret denizciliği için kaptan yetiştirilmeye başlanmıştır. Tek bir çatı altında toplanan bu okullar 1930'da Ticaret Okulunun ulaştırma bakanlığına bağlanmasıyla Ortaköy'e taşındı. Günümüzde Yüksek Denizcilik Okulu adı altında faaliyetine devam eden okul Tuzla'dadır ve dört yıllık bir eğitimle mezunların vermektedir.

    Kaptanın yolculuğa başlamadan önce birinci görevi gemiyi yola ve yüke elverişli hale getirmektir. Borda evrakını eksiksiz olarak bulundurmaktan sorumludur. Yükleme ve istiflemenin kurallara uygun olarak yapılmasını denetler. Geminin yola çıkması için gerekli olan işlem ve formaliteleri yapar. Geminin batma tehlikesi olduğu an uluslararası denizcilik kurallarına göre gemiden en son ayrılması gereken kişi kaptandır. Yolculuk sırasında gemi ya da yük zarar görmüşse ya da bir kaza yaşanmışsa kaptan varış limanındaki mahkemeye durumu bildirmekle sorumludur. Buna deniz raporu adı verilir. Gemi bağlama limanındayken ya da liman dışındayken tayfa tutmak, konşimento düzenlemek kaptanın görevidir. Gemi bağlama durumunda iken ise kaptanın yetkileri genişler.

    Bu yazı harbiforum.net için özel olarak yazılmıştır.